Επαγγελματικός οδηγός

Κατεβάστε τις εφημερίδες σε μορφή pdf


Παλαιότερες ψηφοφορίες - Aρχείο

ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ | Τηλεργασία: μια ευκαιρία προσαρμογής στην αγορά εργασίας
Τελευταία ενημέρωση:Τετάρτη,15/04/2020

 ......

Άρθρο της Βασιλικής Μελέτη,Οικονομόλογου, Τραπεζικού

Μsc Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης



 .......

Με τα δεδομένα της παγκόσμιας πανδημίας του κορωνοϊού, πολλοί εργαζόμενοι σε επιχειρήσεις έχασαν τις δουλειές τους λόγω της αναστολής εργασίας με κρατική απόφαση, ενώ σε σημαντικό αριθμό εργαζομένων επιβλήθηκε η εξ αποστάσεως εργασία.

 

  Στο πλαίσιο διαχείρισης της απειλής της δημόσιας υγείας, η τηλεργασία προβλέφθηκε στην παρούσα συγκυρία ως «κατ' εξαίρεση δυνατότητα» διατήρησης της οικονομικής δραστηριότητας των πληττόμενων επιχειρήσεων-εργοδοτών, βάσει των οριζομένων στο άρθρο 1 της εκδοθείσας με αριθμό 12998/232/23-3-2020 (1078 Β΄) Κοινής Υπουργικής Απόφασης (ΚΥΑ). Μάλιστα, στην Ελλάδα, προϋπήρχε ως μορφή οργάνωσης εργασίας, στο εθνικό μας δίκαιο, σύμφωνα με το αρ. 5 του Ν. 3846/2010, καθώς και στο προσάρτημα Β της ΕΓΣΣΕ 2006-2007.

 

  Με τη σφοδρότητα των επιπτώσεων του ιού Covid-19 στην εγχώρια οικονομία και στον κόσμο της εργασίας, η λογική της εξ αποστάσεως απασχόλησης μπορεί να κέρδισε εξ ανάγκης και γρήγορα έδαφος υπέρ των επιχειρήσεων, ανοίχθηκε όμως εύλογα μια «βεντάλια» προβληματισμού για το τι συμβαίνει ως προς το προσωπικό των επιχειρήσεων που την εφαρμόζουν. Κατ’ αρχάς, αν και η τηλεργασία δεν επηρεάζει κανένα στοιχείο της ισχύουσας σύμβασης εργασίας, εκτός από τον τόπο απασχόλησης, στην πραγματικότητα η επιτυχία του μέτρου της απομακρυσμένης εργασίας εξαρτάται από τη βούληση του εκάστοτε εργοδότη να την κρίνει ως κατάλληλη μέθοδο. Βεβαίως, εάν σήμερα συγκατατίθενται στην εξ αποστάσεως παροχή εργαζόμενοι, οι συμβάσεις των οποίων τελούν σε αναστολή και είναι δικαιούχοι αποζημίωσης ειδικού σκοπού, το γεγονός αποτελεί στην πράξη «πρόκληση με αγκάθια» για το μελλοντικό κόσμο της μισθωτής εργασίας στο σύνολό της.

  Η τηλεργασία μπορεί να προσφέρει στους εργαζομένους ευελιξία και διαχείριση του χρόνου, όμως ελλοχεύει σταθερά ο κίνδυνος να καταστούν δυσδιάκριτα τα όρια ανάμεσα στον ελεύθερο και εργάσιμο χρόνο. Είναι γνωστό, άλλωστε, ότι στη χώρα μας όσοι απασχολούνται εδώ και χρόνια ως ανεξάρτητοι ψηφιακοί νομάδες και παρέχουν -κατά συντριπτική πλειονότητα- υπηρεσίες σε περισσότερους του ενός εργοδότες ταυτόχρονα, έχουν καταλήξει να διαφοροποιούνται σημαντικά από το καθεστώς της τυπικής εξαρτημένης εργασίας στο πλαίσιο σύμβασης, από το οποίο απορρέουν συγκεκριμένα εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα.

 

  Επιπλέον, οι έκτακτες διατάξεις νομοθετικού περιεχομένου για την τηλεργασία της περιόδου αυτής κρίνονται από πολλούς ανεπαρκείς. Με την τηλεργασία μπορεί να επέλθει χαλάρωση της εξάρτησης εργαζόμενου και εργοδότη στον ιδιωτικό τομέα και ίσως μακροπρόθεσμα ορισμένοι εργοδότες να θέσουν υπό αίρεση τη μισθωτή σχέση του εκάστοτε εργαζόμενου. Έτσι, πολλοί ενδέχεται να κινδυνέψουν να περιέλθουν σε μια «θολή ζώνη εργασίας» που ίσως αμφισβητηθεί από όσους κακοπροαίρετους εργοδότες επιδιώξουν να παγιώσουν δεδομένα. Ιδίως, για τους νεοεισερχόμενους στην αγορά της τηλεργασίας.

 

  Ας οριοθετήσουμε όμως την εργασία αυτού του είδους. Τηλεργασία είναι η μορφή εργασίας, η οποία έχει οργανωθεί και εκτελείται εκτός των εγκαταστάσεων του εργοδότη, από εργαζομένους, που χρησιμοποιούν τεχνολογίες πληροφορικής. Ο όρος καλύπτει κάθε εργασία «από απόσταση» και όχι μόνο την «εργασία κατ’ οίκον». Η τηλεργασία έχει οικειοθελή χαρακτήρα και ισχύει στην περίπτωση συμφωνίας εκ των υστέρων, για μετάβαση ενός ήδη «κανονικού» εργαζόμενου σε καθεστώς τηλεργασίας. Επομένως, η μετάβαση στην τηλεργασία δε θίγει από μόνη της το καθεστώς απασχόλησης του τηλεργαζόμενου, μεταβάλλει μόνο τον τρόπο, με τον οποίο παρέχεται η εργασία. Η άρνηση ενός ήδη εργαζόμενου να αποδεχθεί την μετάβασή του σε καθεστώς τηλεργασίας δεν αποτελεί από μόνη της αιτία διακοπής της εργασιακής σχέσης, ούτε αιτιολογεί τη μεταβολή των όρων και συνθηκών απασχόλησής του.

 

  Ως προς τη νομική φύση της τηλεργασίας, αυτή μπορεί να αποτελεί εξαρτημένη εργασία ή να έχει τη φύση άλλης σύμβασης (π.χ. σύμβαση ανεξαρτήτων υπηρεσιών, σύμβαση έργου). Σε κάθε περίπτωση σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 3846/2010, ισχύει τεκμήριο υπέρ της εξαρτημένης εργασίας. Ειδικότερα, σύμφωνα με την παραπάνω διάταξη, «η συμφωνία μεταξύ εργοδότη και απασχολούμενου για παροχή υπηρεσιών ή έργου, για ορισμένο ή αόριστο χρόνο, ιδίως στις περιπτώσεις αμοιβής κατά μονάδα εργασίας (φασόν), τηλεργασίας, κατ’ οίκον απασχόλησης, τεκμαίρεται ότι υποκρύπτει σύμβαση εξαρτημένης εργασίας, εφόσον η εργασία παρέχεται αυτοπροσώπως, αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο στον ίδιο εργοδότη για εννέα συνεχείς μήνες». Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει περίπτωση να θεωρηθεί ότι μία συμφωνία, ακόμα και αν χαρακτηρίζεται από τα μέρη ως σύμβαση έργου ή ανεξαρτήτων υπηρεσιών, υποκρύπτει σχέση εξαρτημένης εργασίας εφόσον η εργασία αυτή παρέχεται αυτοπροσώπως, αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο στον ίδιο εργοδότη για εννέα συνεχείς μήνες. Ωστόσο, η αναγνώριση της σχέσεως ως εξαρτημένης εργασίας ανήκει στην κρίση των Δικαστηρίων, τα οποία είναι αρμόδια να κρίνουν κάθε περίπτωση. Είτε όμως πρόκειται για νέα αρχική συμφωνία μεταξύ δύο ενδιαφερομένων, είτε για μεταβολή εργασιακού καθεστώτος για ήδη υπάρχοντα εργαζόμενο, ο εργοδότης που καταρτίζει σύμβαση εργασίας για τηλεργασία, πρέπει εντός 8 ημερών να παραδίδει γραπτώς στον εργαζόμενο το σύνολο των πληροφοριών που αναφέρονται στην εκτέλεση της εργασίας και ειδικότερα ως προς την ιεραρχική σύνδεση με τους προϊσταμένους του στην επιχείρηση, τα λεπτομερή καθήκοντά του, τον τρόπο υπολογισμού της αμοιβής, τον τρόπο μέτρησης του χρόνου εργασίας και την αποκατάσταση του κόστους που προκαλείται από την παροχή της.

 

  Είναι σημαντικό να γνωρίζουν οι τηλεργαζόμενοι ότι έχουν ατομικά και συλλογικά δικαιώματα: τα ίδια συλλογικά δικαιώματα με τους εργαζόμενους στις εγκαταστάσεις της επιχείρησης. Δεν υφίσταται επίσης κανένα εμπόδιο στην επικοινωνία τους με τους εκπροσώπους των εργαζομένων. Οι τηλεργαζόμενοι υπόκεινται στους ίδιους όρους άσκησης του δικαιώματος του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στα αντιπροσωπευτικά όργανα των εργαζόμενων, εκεί όπου προβλέπονται. Οι τηλεργαζόμενοι, τέλος, προσμετρώνται για τον καθορισμό του συνολικού αριθμού των εργαζομένων στην επιχείρηση ή εκμετάλλευση, κάθε φορά που ο αριθμός αυτός λαμβάνεται υπόψη για οποιαδήποτε λόγο στην εκάστοτε νομοθεσία.

 

  Συνοψίζοντας, η κατάσταση της σημερινής αγοράς παρέχει και τη δυνατότητα «επιλογής» της τηλεργασίας. Όσοι εργαζόμαστε υπό τέτοιο καθεστώς, οφείλουμε να γνωρίζουμε τι ισχύει όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό. Πρωτίστως, θα πρέπει να μάθουμε να αντιμετωπίσουμε τα πρωτόγνωρα αυτά δεδομένα ως μια ευκαιρία προσαρμογής στη νέα εποχή, διατηρώντας όμως το δικαίωμα να διεκδικούμε μερίδιο εκπροσώπησης στο νέο κόσμο εργασίας που ανοίγεται μπροστά μας.



vasmel 2.JPG



Newsletters
Πληκτρολογίστε το ον/μο σας και τη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σας (email) και πατήστε

Αναζήτηση άρθρων